شکر، یکی از مهم ترین عناصر رژیم غذایی است که به عنوان یک منبع اصلی انرژی و طعم دهنده از دیرباز مورد استفاده قرار گرفته است. این ماده شیرین، علاوه بر استفاده در آشپزی و تهیه خوراکیها، در صنایع مختلفی از جمله صنایع غذایی، داروسازی، و نوشیدنی سازی به کار میرود. تولید شکر یک فرآیند پیچیده است که از مراحل مختلفی تشکیل شده است. در این مقاله قصد داریم به طور جامع به مراحل تولید شکر اشاره کنیم و فرآیند تبدیل چغندر به شکر را معرفی نماییم.
مراحل تولید شکر در کارخانجات
فرآیند تولید شکر در کارخانجات به مراحل زیر تقسیم میشود:
۱. مرحله تخلیه و شستشوی چغندر
پس از برداشت چغندر توسط کشاورزان در اواخر شهریور، کارخانجات تولیدی شکر این چغندرها را خریداری میکنند. پس از ورود چغندرها به کارخانه، نمونهگیری انجام میشود تا میزان خلوص قند و اندازه اجزای آن بررسی شود. در صورت مطلوب بودن کیفیت، چغندرها به مرحله شستشو میروند.
بیشتر بخوانید: همه چیز درمورد انواع قند خوراکی
۲. مرحله استخراج شربت قند
در این مرحله، چغندرها خرد و به شکل خلال درآورده میشوند. سپس در دستگاه شربت گیری با آب گرم مخلوط میشوند تا قند موجود در آنها با آب ترکیب شده و شربت خام تولید شود.
۳. مرحله تصفیه شربت قند خام
در این بخش، مواد غیرقندی از شربت قند خام جدا میشوند. این کار با استفاده از آهک و گاز کربنیک که مواد طبیعی و غیرسمی هستند، انجام میشود. نتیجه این کار شربتی است که در آن ۱۶٪ قند وجود دارد و به آن شربت رقیق میگویند.
۴. مرحله غلیظ کردن شربت
شربت رقیق حاوی قند، در این مرحله از تولید، به مراحل تبخیر متعددی تحت میگذرد تا غلیظ شود. در نهایت، میزان قند در آن به حدود ۶۰٪ افزایش می یابد و به آن شربت غلیظ معروف است.
۵. مرحله کریستالی کردن شربت غلیظ
در این مرحله، شربت غلیظ در دستگاه های پخت به مدت کافی جوش میآید تا کریستالهای شکر شکل گیرد. این کریستال ها توسط شربت پوشیده شدهاند. سپس، با استفاده از دستگاه سانتریفوژ، لایههای شربت از کریستال ها جدا شده و کریستالهای شکر شسته میشوند. در این مرحله، شکر با درجه خلوص بالا تولید میشود. پسآب حاصل از این فرآیند که دارای مقدار قابل توجهی شکر است، به عنوان ملاس از کارخانه خارج میشود. در برخی از کارخانهها، این ملاس به واحد قندگیری ارسال شده و با استفاده از پودر آهک، قند از ملاس بازیافت می شود.
تمامی محصولات جانبی کارخانجات قند، از جمله تفاله تر، تفاله خشک، و ملاس، ارزش زیادی دارند و در صنایع مختلفی مورد استفاده قرار میگیرند. این محصولات به عنوان منابع مهم برای دامپروری و کشاورزی به کار میروند. همچنین، صنایع مختلفی از این محصولات جانبی به عنوان ماده اولیه برای فرآوری هایی مانند الکلسازی و سایر فرآوریها استفاده میکنند.
سخن پایانی
شکر، به عنوان یکی از مهمترین عناصری که از آغاز تاریخ، در زندگی انسان جایگاه خود را داشته است، همچنان از اهمیت بالایی برخوردار است. از آشپزی و تهیه خوراکیها گرفته تا صنایع مختلفی مانند داروسازی و نوشیدنیسازی، شکر به عنوان یک شیرینکننده اساسی و منبع انرژی برای بشریت بینهایت ارزش دارد.
از آنجایی که فرآیند تولید شکر از مراحل پیچیدهای تشکیل شده است و به عنوان یک فرآیند صنعتی مهم، نقش بسزایی در اقتصاد و زندگی روزمره دارد، آشنایی با این فرآیند و محصولات جانبی آن از اهمیت ویژهای برخوردار است. با این همه، بهرهمندی از شکر باید همواره با اعتدال صورت بگیرد؛ زیرا مصرف زیاد این ماده میتواند بر سلامتی بدن تأثیرات منفی داشته باشد. لذا، ما باید به خودآگاهی و انتخابهای هوشمندانه دست بزنیم تا از مزایا و مضرات مصرف شکر بهره مند شویم و به سوی یک زندگی سالمتر و متوازنتر قدم برداریم.
بدون دیدگاه